High Care-unit van GGzE brengt me van mijn stukx85

Afgelopen woensdagmiddag 3 oktober 2012 was ik bij de officiele opening van de High Care Unit bij GGzE (GGZ Eindhoven). Deze High Care Unit is tot stand gekomen met medewerking van Philips.

Het programma begon op het Conferentiecentrum van de GGzE (locatie: Grote Beek), waar wij met de clientenorganisatie van Het Roer Om een informatiekraapje hadden. Ik had mijn folders en mijn mini-isoleercel met pop meegenomen.
Ook hadden we de evaluatie-formulieren bij ons van het clientenproject: Evalueren van Dwangtoepassingen, waarbij een ervaringsdeskundige de client interviewt na dwangtoepassing, om vervolgens terugkoppeling naar de verpleging mogelijk te maken en te ondersteunen. Dit evaluatie-project is genomineerd voor de JAK-award van de GGzE (we zitten bij de laatste 5 nominaties van 38 projecten). In December kan er gestemd worden, en in Januari wordt de winnaar bekend gemaakt.

Symposium High Care
Het openings-symposium heette: “Elke crisis heeft zijn eigen uitdaging” (Martin Luther King). Bij het openingsprogramma van de High Care waren er zo’n 150 mensen aanwezig (o.a. van Philips, GGZ Nederland, en andere GGZ instellingen). Er werden eerst een viertal lezingen gegeven ter introductie.

We werden welkom geheten door de dagvoorzitter prof. mw. Inge Bongers die ons vertelde dat High Care ging over bijzondere maatregelen om in contact te blijven, juist ook ten tijde van een crisis. Clienten zijn kwetsbaar, en daarom is er gekozen om zoveel mogelijk regie bij de client te leggen en voor optimale begeleiding te zorgen. Daarbij is ook gebruik gemakt van de nieuwste technologie en innovaties. Men hoopt hiermee een wezenlijke stap vooruit te doen.
Vervolgens werd een filmpje getoond, waarbij een “patient” eerst medicatie niet innam, steeds onrustiger werd, dacht dat er tegen hem werd samengespannen, en waarbij vervolgens een “dreigende situatie” tussen hem en de verpleegkundige ontstond. Dit beeld van crisis en perspectief vormde het ankerpunt van de dag. Het ging dus over mensen die verward en onrustig zijn.

De eerste spreker was prof. Jim van Os die stelde dat een focus op omgevingsfactoren leidt tot betere behandeling. Hij vertelde eerste over psychotische ervaringen, en dat iedereen wel eens meemaakt dat de blik van bijvoorbeeld een taxi-chauffeur je doet denken dat hij alles van je weet en dat hij je veroordeeld. Een combinatie van factoren leidt tot die betekenisgeving, zoals eerdere ervaringen en zintuiglijke prikkelingen, en bijv. slaapgebrek of teveel stress. Deze psychische reactie is eigenlijk een soort psychose-gevoeligheid. Jim van Os vergeleek psychoses met een bloeddruk-probleem, waarbij men ook geen statisch beeld heeft, maar juist omgevingsfactoren en bijvoorbeeld stress voor schommelingen zorgen. De mate van schommeling is dan van belang, en dat geldt ook voor “psychotische reactiviteit”. Jim van Os pleit ook voor een aanpassing van de DSM (diagnose-handboek), waarbij psychose en schizofrenie niet langer meer “een onbegrijpelijke afwijking op genetische basis” worden genoemd, maar een reactief syndroom met oorsprong langs verschillende assen (zoals trauma’s, verwaarlozing en andere eerdere ervaringen, prikkelingen, aanleg, ontwikkelingscomponenten, omstandigheden, drugsgebruik, stress enz.). Vanwege de relatie tussen omgevingsfactoren en psychotische reactiviteit, heeft GGzE nu samen met Philips deze “virtual reality therapie” ontwikkeld, waarbij het de bedoeling is om de client controle te geven over de prikkels die hij/zij te verwerken krijgt.
De theorie van Jim van Os vond ik zeer interessant en herkenbaar uit de praktijk, maar ik twijfel er enorm aan of de technologie van Philips nu werkelijk het wondermiddel is.

De tweede spreekster was drs. Marie-Louise Vossen van de Raad van Bestuur van GGzE. Zij vertelde hoe recente projecten Dwang en Drang bij GGzE er al toe hadden geleid dat er een reductie was gerealiseerd van 37% minder uren separatie, en 41% minder uren verplichte kamertijd op de GGzE. Het doel is een separeervrije organisatie, waarbij de client de eigen regie kan voeren. Men zet nu bij GGzE in op het voorkomen van een crisis (vroeg signaleren) in plaats van reactief handelen. Onderdeel van het High Care-concept is ook het High Care consultatieteam dat ingeroepen kan worden op afdelingen, en waarbij ook een ervaringsdeskundige werkzaam is. Dit is bedoeld om escalaties te voorkomen, door “nieuwe lucht” te bieden in een vastlopende situatie.
Vanaf volgende week is ook de High Care –unit operationeel. Separatie zal dan een voorbehouden handeling worden, die enkel door specialisten mag worden uitgevoerd (High Care). Er is samen met Philips geprobeerd om van de separeercel een helende omgeving te maken.

De derde spreker was drs. Werner Satter van Philips, die uitlegde hoe de “Ambient Experience” ontwikkeld was om bijvoorbeeld het ondergaan van bijvoorbeeld een MRI-scan prettiger te maken.
Zie hier een algemeen informatiefilmpje van Philips over Ambient Experience: http://www.youtube.com/watch?v=iOKxiGtbFYo&feature=relmfu
Er is al jarenlang onderzoek gedaan naar wat mensen prettig vinden aan kleur en vormgeving, en wat er een positief effect heeft op het gemoed. Deze kennis is nu ook gebruikt in de GGZ voor de ontwikkeling van de “Sensory Support Room” van de High Care. Het schijnt dat de verpleging in medische ziekenhuizen het doorgaans ook prettiger vind om op een afdeling met Ambient Experience te werken.

Het laatste woord was aan Chantal Schiks, ervaringsdeskundige en kartrekker van de clientenwerkgroep Het Roer Om. Ze vertelde vanuit haar eigen ervaringen hoe vreselijk het is om gesepareerd te worden, zo verlaten in een vieze, verwaarloosde cel met talloze sporen van anderen, en dat je je dan soms nauwelijks nog mens voelt, omdat je blijkbaar niet eens een fatsoenlijke ruimte en bejegening waard bent. Ook gaf ze een sterke illustratie van haar visie op een “helende omgeving”. Ze legde uit dat haar auto soms een helende omgeving was waar ze helemaal tot rust kwam, maar niet als ze in de file stond.. en dat geldt ook voor de bank thuis, die is tijdelijk prettig, maar gaat ook vervelen.. Het is belangrijk dat je uit de auto kan stappen, of je huis uit kan gaan als het niet meer fijn en “helend” voelt.. Dit “eruit kunnen” is een belangrijk advies dat meegegeven wordt aan de ontwikkeling van High Care.
Chantal voegde ook nog toe dat vernieling soms ook enorm kan opluchten (zo had zij een speciaal oud servies waar zo nu en dan een kopje van stuk mocht). Ook dit zou men moeten meenemen in de ontwikkeling van High Care, en voor eeuwig afstappen van het lelijke woord “hufterproof”. De lezing van Chantal schudde iedereen weer wakker die in slaap was gevallenx85

Daarna werden de aanwezigen in groepen verdeeld voor de rondleidingen.

Ik ben zelf via de clientenorganisatie van de GGzE ook betrokken geweest bij dit project, (waarbij ik steeds veelvuldig heb benadrukt dat contact belangrijker is dan technologie). Wat ik te zien kreeg bij de rondleiding, was voor mij dus niet geheel nieuw.

 

Beschrijving van de GGzE-High Care Unit
De High Care Unit is dus bedoeld voor mensen die “een hoge psychotische reactiviteit” hebben, en in de volksmond “verward en gevaarlijk onrustig” zijn.

De High Care bestaat uit een intake-kamer voor het eerste gesprek. Daarna is er een gang die leidt naar 2 sensory support rooms, 2 gemoderniseerde separeercellen, en een aantal slaapkamers. Ook is er een verpleegkundig kantoor (helaas geen open balie of geenkantoor).

2 sensory support rooms
Er zijn twee Sensory-Support-Rooms (zintuig-ondersteunende ruimtes) omdat “de omgeving in relatie staat met het welzijn”. Er staat een gewoon bed, een tafel en een stoel, en zelfs een zitzak. Er zijn kastjes en een wc/douche-ruimte apart inbegrepen. Ook was er een dikke glazen deur naar een klein luchtplaatsje waar je op eigen initiatief heen kan gaan om daglicht en frisse lucht te krijgen. Er was een dikke glazen deur die helaas op slot kan (met het kantoor direct in zicht). Verder was er weggewerkte verlichting die de muren een kleurtje gaf (zelf instelbaar), en het Touch-screen dat als een van de hoogtepunten wordt gezien.
Het grote touch-screen (lijkend op een verticale breedbeeld-tv) biedt allerlei opties voor persoonlijke sfeer-instellingen, muziek, foto’s, enkele spelletjes, tekenen of typen, en ook Skype (video-bellen met bijvoorbeeld familie en vrienden).

Ik moet toegeven dat deze ruimte minder verschrikkelijk lijkt dan de isoleercel, maar van de andere kant is het eigenlijk een soort space-cel, met een soort weggewerkte kerstverlichting en een groot touch-screen, een zithoek en een douche en een klein beveiligd tuintje. Ik weet niet of dit echt een “wondermiddel” is..

2 gemoderniseerde separeers
Er zijn ook twee gemoderniseerde separeers, uitgerust met hetzelfde touch-screen, een raar separeer-bed en een heel vreemd “beveiligd toilet” vlak naast het bed (het leek wel op een soort drinkfonteintje..). Ook hier was een eigen beveiligde luchtplaats aangesloten. Maar verder was het gewoon een isoleercel.
Het zijn feitelijk gewoon “gepimpte isoleercellen” met een touch-screen, een luchtplaats en een raar toilet-ding (midden in de kamer- lekker fris zo naast je bed…)

Het doet mij altijd enorm veel pijn om nieuwbouw-isoleercellen te zien, want dan denk ik: “hebben we nou nog steeds niks geleerd / is het echt onze overwogen keuze om zo door te gaan”.. Ik kan dat haast niet aanzien. Ouderwetse praktijken moeten worden uitgebannen, niet vernieuwd.

Ook zijn er een aantal slaapkamers, die allemaal een slot op de deur hebben.

Separeren wordt voorbehouden handeling
Behalve een High care unit is er ook een (High Care) Consultatieteam.
Een extra bedoeling van de High Care is om het bewustzijn bij de eigen werknemers te vergroten, en te breken met tradities van opsluiten. Separeren wordt een voorbehouden handeling en er zal dus niet meer aan het einde van elke gang op elke afdeling een separeer zijn. In plaats daarvan is er nu dus een consultatieteam en eventueel de mogelijkheid tot uitplaatsing naar de High Care.

DUS: Binnenkort zijn er geen cellen meer op gewone afdelingen bij de GGzE, alleen nog bij de gespecialiseerde High Care-unit. Dat betekent dat zeker 30 isoleercellen onklaar gemaakt zullen worden (vermoedelijk per November 2012).
Er zullen uiteindelijk 3 High-Care locaties overblijven waar beveiligde kamers en gemoderniseerde separeercellen gebruikt kunnen worden (waaronder de nieuwe High Care unit en de opname-afdeling bij het Catharina-ziekenhuis).

Dit is dus een ruil van 30 cellen tegen 4 (plus 2 van het Catharina ziekenhuis). Dat is wel positief.

Filmpjes van de High Care-unit van GGzE-Philips
Er zijn al enkele filmpjes van deze High Care-Unit op internet te vinden, daarbij wordt vooral de nieuwe Sensory-Support-Room van de High Care in beeld gebracht:

 

Mijn mening:
Het klinkt allemaal redelijk positief, maar toch heb ik grote zorgen over deze High Care Unit.

Misschien zijn deze gemoderniseerde ruimtes wil minder vreselijk dan de oude isoleercellen, maar ik ben er totaal niet blij mee. Het geeft een vieze smaak in mijn mond. “Er klopt iets niet”..

Er hing toch een rare klinische atmosfeer, het gebouw gaf naar mijn mening veel te veel gevoelens van de klassieke “dominantie en ondergeschiktheid”. Het enorme kille tralie-hek om de tuin, en de vele sloten op de deuren waren daar een voorbeeld van. Die elementen stonden in schril contrast met het concept van “positieve prikkels”. (wat enkel op een materialistische/technisch-bouwkundige wijze uitgelegd leek te worden)

Door de afsluitbaarheid van de “Sensory-Support- kamers” en vooral ook nog eens de afsluitbaarheid van alle slaapkamers op de High Care, leek het kind eigenlijk al met het badwater te zijn weggegooid.. Ik maak me grote zorgen om het aantal kamerprogramma’s (en kamer-momenten/verplichte rusttijden/Time-Outs enz.). Dit zullen wij nauwlettend blijven volgen.

Wij zijn ook op de hoogte van het “vervoermiddel” dat men zal gaan gebruiken om clienten naar deze High Care te vervoeren. Dat wordt een BRANCARD. Alleen al de gedachte om op zo’n stretcher vastgebonden te worden en rondgereden te worden (tegen je wil) is absoluut verschrikkelijk. Feitelijk is men dan VOLLEDIG GEFIXEERD!! En de brancard gaat dan in een busje, en rijdt naar de High Care Unit. Op dat moment ben je als client dus al volledig machteloos en overmeesterd,.. Ik vind het absoluut ongepast om mensen die kunnen lopen rond te gaan rijden (waarbij men blijkbaar de goede argumenten mist om iemand te overtuigen..).. Dit is extreem vernederend, en staat ook haaks op het concept van “positieve prikkels” en “intensieve zorg”.. Het is een extreem dwangmiddel dat ZONDER CONTACT wordt toegepast, en juist contact afbreekt.., en dit lijkt in de verste verte niet meer op een cultuurverandering..

Ik vond het uiteindelijk allemaal erg tegenstrijdig, want het gaat hier nog steeds om opsluiting en dwang, zeker omdat alle slaapkamers sloten bevatten. Dat strookt totaal niet met de naam High Care (Ik kreeg zelfs een flashback naar Zuid Afrika waar ik een bordje “High Care” op een separeerafdeling aantrof.. 5 cellen in een gang, wat camera’s en een kantoortje, en men noemde dat High Care. In Afrika zei men dat men via dat bordje in ieder geval hoopte het bewustzijn te vergroten. Stiekem lijkt dit erg veel op wat er hier in Eindhoven gebeurd. In Eindhoven zit er op de High Care unit ook op iedere deur een slot. Daarom zie ik nog geen cultuurdoorbraak. Ik ben erg benieuwd waar dit heen zal gaan.

Onschuldig opgesloten
Heel wrang is het om recentelijk via de media tal van berichten te horen over plegers van misdrijven die hun straf ontlopen om procedurele redenen, waarbij gezegd wordt “dat men in Nederland nou eenmaal geen risico wil nemen dat onschuldige mensen achter de tralies terecht komen”
Dit staat HAAKS op wat er in de GGZ gebeurd.

18.000 onschuldige mensen worden ieder jaar weer opgesloten in de isoleercel van de GGZ, en de zorg noemt dat een “laatste redmiddel “.

Helaas worden er in de GGZ alleen “half-zachte” stappen genomen om dit te voorkomen. Nu is er geinvesteerd in een nieuwgebouwde High Care-Unit, maar ook daar zien we overal sloten op de deur. Alle technologie lijkt een soort van zoethoudertje: zo is het bijna een gouden cel. Maar ja, mensen zullen er nog steeds opgesloten worden tegen hun wil.

Men zou moeten proberen om tegen elke prijs te voorkomen dat psychiatrisch patienten onschuldig worden opgesloten.

Bij High Care zou men toch intensieve aandacht en intensieve zorg verwachten.. Hoezo heeft dan ELKE KAMER een slot op de deur? Is dit het maximale dat wij als samenleving kunnen bieden aan mensen die ernstig in de knel zitten??? Is er dan echt geen HOOP op een menswaardiger behandeling voor deze mensen?? Zijn zij OPGEGEVEN als burger??Kan men dit High Care noemen??

Verwarring
De High Care-unit wekte bij mij persoonlijk echt veel verwarring op.
Ik heb een sterk rechtvaardigheidsgevoel, en ik ben tegen opsluiting. Maar deze ruimtes werden zo mooi ingepakt met woorden en theorien, dat het bijna leek alsof het een weldadige ervaring zou zijn. Een mooie zitzak (fatboy) een touch-screen enz. enz. Maar de vraag is: Wat doet een mens als hij/zij overstuur is en in zo’n ruimte wordt gestopt?

Het is NIET NORMAAL om zo als mensen met elkaar om te gaan, maar juist het professionele uiterlijk van de cel, maakt het verwarrend.. Het is FOUT om mensen op te sluiten en dat zorg te noemen, en clienten voelen dat doorgaans heel erg sterk in hun onderbuik, MAAR, clienten zijn ook kwetsbaar, en doordat het zo extreem georganiseerd is (en opsluiting niet eens meer ouderwets is, maar een bewuste moderne keuze blijkbaar), ga je als client NOG MEER TWIJFELEN aan de waarden van de wereld. Zeker als persoonlijk aandacht vervangen wordt door technologie (kerstlichtjes enzo).. als natuur vervangen wordt door een digitaal plaatje in een groene schemering.. Wat moet je daar als mens van vinden? Ik vond het KIL. En hoe meer ik erover nadenk, hoe bozer ik word, vooral om al die sloten die ik heb gezien.
“Al draagt een aap een gouden ring, het is en blijft een lelijk ding”

Blijkbaar hebben de professionals bijzonder weinig vertrouwen in hun eigen kunde om met mensen om te gaan. Deze onmacht wordt nu opnieuw gemaskeerd met een nieuw fenomeen; “een cel waar je blij van wordt als je erin opgesloten wordtx85” jaja..(hoe ziek is dat?!? Ik vind dat niet respectvol en zeker niet mentaal gezond)

Beeldvorming, stigma en vervreemding
Waarom de elementen in die ruimte zo “speciaal” moeten zijn, snap ik ook niet. Waarom hangt het breedbeeld-scherm verticaal? Waarom geen gewone TV en computer, en een gewone telefoon? De toilet in de separeer lijkt op een drinkfonteintje (!)x85 Weet je hoe irritant het is als het scherm niet goed werkt? Of als je de navigatie en de symbolen van het menu niet kent? En als kerstlichtjes werkelijk zouden helpen, waarom geeft men die dan niet mee naar huis??

Eigenlijk geeft de nieuwe separeer nagenoeg dezelfde mogelijkheden aan clienten, als wanneer zij met een mobieltje op de wc zitten (met een bed ernaast) – alleen de muurkleur is andersx85. Ik snap niet wat hier nou zo speciaal aan is, en waarom dit zo geinstitutionaliseerd moet worden..

De impact die deze vervreemde vormgeving heeft op de beeldvorming is enorm; alsof men met “speciale mensen van doen heeft, die een speciale bejegening nodig hebben, met speciale normen, speciale regels en speciale gebruiken’.. Het ziet er misschien behoorlijk luxe uit, maar dit is ontmenselijking. Door middel van diverse theorien probeert men NOG STEEDS te onderbouwen waarom opsluiting niet primitief maar professioneel zou zijn. Dure woorden en het mooie uiterlijk van de dwangmiddelen werken steeds verhullender, maar uiteindelijk blijft het een grote inbreuk op de persoonlijke vrijheid van de persoon.
Het lijkt alsof men keuze aan de client geeft, maar hoeveel maakt het uit welke kleur de cel heeft, als je er sowieso al niet wilde zijn??

Wij zijn ervan overtuigd dat er betere manieren zijn om zorg te verlenen, dan met dwang en “gouden cellen”. Wij zijn ervan overtuigd dat echt menselijke bejegening keihard nodig is, misschien wel meer dan ooit. Wij vinden het belangrijk om te blijven uitdragen dat het hier om opsluiting gaat, en dat de verhullende theorien juist uiterst pijnlijk zijn voor de client, die in een moeilijke fase op een verkeerd been wordt gezet.

Verwarring is echt een kwalijke zaak
Persoonlijk heb ik geprobeerd om positief te zijn over de High Care, omdat ik ook dacht dat het een vooruitgang was (al was het alleen al omdat er nu veel andere isoleercellen zullen verdwijnen), maar onderhuids bleef het knagen, want er zat iets dwars, namelijk al die sloten en die rare atmosfeer daar. Het spookte letterlijk door mijn kop, en liet me niet met rustx85

Na enkele dagen van extreme onrust in mijn lijf, kwam ik erachter dat ik boos mocht zijn op die High Care-Unit. Ik vond het daar namelijk enorm kil en verschrikkelijk, en ik kan mezelf niet voor de gek houdenx85 IK LIEP DUS ZELF (ALS BEZOEKER) TEGEN EEN VIRTUELE MUUR AAN TOEN IK GECONFRONTEERD WERD MET DE HIGH CARE UNIT!!

IK HEB EEN PAAR DAGE NODIG GEHAD OM MIJN INNERLIJK WEER OP ORDE TE KRIJGEN, EN TE BEDENKEN WAT IK HIERVAN VIND. IK WAS ER SERIEUS VAN IN VERWARRING EN ZELFS VAN MIJN STUK GEBRACHT!

Het lijkt minder inhumaan dan de ouderwetse isoleercel, maar het is ondertussen wel een grote “mindfuck”. Met andere woorden: Dit zou ook wel eens heel erg slecht kunnen zijn voor het welzijn van clienten, die in een NOG GROTERE VERWARRING mbt WAARDEN EN NORMEN en OMGANGSVORMEN komen. Het zou ook NOG SLECHTER kunnen gaan met deze clienten.
… over de impact van sociale omgevingsfactoren gesprokenx85.

HET IS VERWARREND! En ik merk dat mijn collega’s bij de clientenorganisaties diezelfde mentale klap hebben gekregen: Is deze High Care-ontwikkeling nou positief of negatief?? Het is beide, en dat is erg verwarrend..

Ik kan me voorstellen dat clienten die daar terechtkomen ook enorm zullen gaan worstelen met hun eigen ervaring, visie en mening. Wij vragen daarom ook om extra begrip voor deze groep clienten. We zullen dit nauwlettend blijven volgen.

Conclusie:
Ik vind de High Care tot nu toe dus ronduit een misleidend fenomeen, want zolang ALLE kamers nog sloten hebben is er duidelijk nog geen sprake van een daadwerkelijke trendbreuk of cultuuromslag.

Mijn advies

  1. Men zou tegen elke prijs moeten voorkomen dat mensen in de zorg worden opgesloten of te maken krijgen met dwang in welke vorm dan ook (want dwang is slecht voor het welzijn). Dat houdt dus in: investeren in ECHTE ZORG en ECHTE alternatieven.
  2. De sloten van ALLE SLAAPKAMERS bij GGzE (en ook op de High Care-Unit) dienen aangepast te worden, zodat deze ALTIJD van binnenuit te openen zijn. (dat is tevens betere brandveiligheid). Hiermee wordt voorkomen dat er weer kamerprogramma’s ontstaan (opsluiting in eigen slaapkamer). Kamerprogramma’s zijn onveilig , oa is er te weinig controle op, en vooral: de eigen slaapkamer hoort een veilige plek te zijn.
  3. Aan ALLE clienten internet en moderne media aanbieden, en de Ambient Experience op vrijwillige basis beschikbaar maken (bijvoorbeeld in een COMFORT-ROOM waar men vrijwillige gebruik van kan maken) en de Ambient Experience juist NIET combineren met dwang, vanwege het verwarrende en manipulerende effect.

 

Advertenties

Te veel isoleercel, platspuiten geen oplossing!

In de afgelopen week waren er verschillende nieuwsberichten met koppen als “te veel en te lang isoleercel”, bijvoorbeeld:

Deze persberichten verwijzen allemaal naar het proefschrift “Coercive Interventions during Inpatient psychiatric Care – Patient’s preferences, prevention and effects” van Irina Georgieva , die dit onderzoek uitvoerde voor de Erasmus Universiteit in Rotterdam.
Zie: http://repub.eur.nl/res/pub/32552/

Vorige week had ik het zelf heel druk, dus ik kon niet eerder reageren.
(Ik was in Geneve voor een workshop aan een commitee van de Verenigde Naties (SPT). Dat was heel interessant, en een verslag volgt nog)

Maar nu eerst iets over het proefschrift van Irina Georgieva.

Inmiddels heb ik het proefschrift globaal doorgelezen, en ik heb het even op me in laten werken. Het roept bij mij vanalles op.

Ten eerste is het goed dat er nog steeds aandacht is voor het probleem van isoleercellen en dwang in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ).

Te veel, te lang en onterecht in de isoleercel
De inleiding “Patienten zitten te veel, te lang en onterecht in de isoleercel”, daar ben ik het volledig mee eens. Dat is een bevestiging van wat wij al lang uitdragen.

In 2010 was de gemiddelde duur van een separatie 63 uur. Dat is echt schrijnend!! Dat betekent dat een persoon in een crisis bijna 3 dagen in een totaal isolement verblijft!! (zelfs een geestelijk gezond persoon zou daar problemen van krijgenx85).

Het is natuurlijk wel positief dat er inderdaad een daling te zien is in de duur van separaties. Een separatie van 63 uur is veel korter is dan de gemiddeld 294 uur in 2003, toen was het dus ruim 12 dagen per separatie. Maar ja.. Gemiddeld ruim twee-en-een-halve dag totale eenzaamheid voor mensen die eigenlijk hulp nodig hebben is natuurlijk nog steeds geen echt positief nieuws. Het is echt akelig. Wij kunnen nog niet juichen.

Ik kan me ook nog wel vinden in de analyse van Irina dat separaties vaak voortkomen uit:

  1. Een gebrek aan inhoudelijke kennis.
  2. De culturele normen, vooroordelen en tradities in de psychiatrie,
  3. Onterecht gebruik vanwege personeelstekort of attitude,
  4. Geen systematisch toezicht.
  5. Gebrek aan regelgeving.

Dit is een stukje breedgedragen Voortschrijdend Inzicht dat in de loop der jaren door onderzoek al meerdere malen is bevestigd.

Het is inmiddels ook bekend dat bij het voorkomen van dwang en separatie vooral de sociale interactie (behoud van contact), professionele de-escalatievaardigheden, en het veranderen van de instellingscultuur, tradities en moraal erg belangrijk zijn. Dit benoemt Irina helaas niet (terwijl er wetenschappelijk bewijs voor is), en in plaats daarvan buigt het onderzoek af naar een zeer vernauwde blik op “de beste oplossing”.

Zijn er enkel 2 keuzes; de isoleercel of noodmedicatie??

Dwang komt voort uit de wanhoop van het personeel, en een gebrek aan alternatieven (lees: tijd, aandacht en mogelijkheden). Irina benoemt eveneens dat veel dwang wordt toegepast vanuit oneigenlijke motieven (sociale interactie), maar toch spitst zij zich vervolgens toe op de keuze tussen separatie en medicatie, terwijl het ware probleem zit in de onmacht van de verpleging, waardoor de client de dupe wordt van dwangmaatregelen.

Dwang is een noodmaatregel, geen therapievorm. Een cel draagt niet bij aan welzijn, en “platspuiten” ook niet. Het zijn beide geen goede oplossingen.

De focus van dit onderzoek is overmatig geinstitutionaliseerd, en ‘te eng’ voor de realiteit.

Er zijn veel meer, en veel betere oplossingen dan de keuze tussen opsluiten of platspuiten, want dat is namelijk allebei dwang, en allebei onwenselijk.

De vraagstelling van het onderzoek is vergelijkbaar met: wat raak je liever kwijt, een arm of een been? Zonder te belichten dat dit ook voorkomen kan worden. Natuurlijk maken mensen dan keuzes, en spreken van een voorkeur mbt een been of een arm, maar het is duidelijk wat men zou kiezen als men de optie had om dit te voorkomen.

Het is dus de vraag welke waarde een dergelijk onvolledig onderzoek heeft.

Inmiddels zit ongeveer de hele beroepsgroep op 1 lijn met de intentie om alle vormen van dwang af te willen schaffen. Dit onderzoek is daarom bij voorbaat al onbruikbaar, want het biedt geen enkele oplossing voor het probleem van dwangtoepassing, noch de trauma’s van de client, noch de wanhoop van het personeel.
Ook het feit dat systematisch het woord “patient” wordt gebruikt, getuigt ook niet bepaald van een geactualiseerde visie.

De sociale privileges bij medicatie
Irina Georgiva stelt dat clienten “liever gedwongen medicatie willen dan opsluiting”. Daar twijfel ik aan. Ik ken ook zeer veel mensen die niks moeten hebben van chemicalien in hun lichaam. En zeker wanneer dit gedwongen wordt toegediend, zonder instemming, met fysieke overmacht van een tiental mensen. Dat is uiterst traumatisch!! Het idee dat ongewenste stoffen invloed uitoefenen op je innerlijke zijn, dat is verschrikkelijk. (En separatie is ook verschrikkelijk.)

Ik denk dat het onderzoeksresultaat beinvloed is door de samenstelling van de onderzoeksgroep. Bijna iedereen (92%) had al eerdere episodes met dwang meegemaakt. Zij weten dus al hoe het werkt: het is buigen of barsten. Men spreekt immers van een “onafwendbare noodmaatregel” dus je weet dat je als client hoe dan ook aan het kortste eind trekt. (het gebeurt dan meestal toch wel..)

Vaak biedt medicatie dan de meeste onderhandelingsruimte, bijv. dat je na het krijgen van medicatie wel naar buiten mag, of contact mag opnemen met dierbaren (iets wat vaak in een isoleercel niet mag). Dus via medicatie komt hij/zij in een onderhandelingspositie die hij/zij met een isoleercel niet krijgt..

Omdat bij dwang de zeggenschap sowieso ontnomen wordt, is elk stukje zeggenschap dat een client kan terugkrijgen van belang. Juist omdat daarmee het geluk en welzijn van de client kan opbloeien, wat bijdraagt aan herstel en empowerment. Sociale omstandigheden zijn erg belangrijk voor herstel.

Volgens mij is het juist die extra zeggenschap en extra privileges die bij noodmedicatie kan worden gegeven die deze groep clienten positiever maakt, dan de daadwerkelijke ongewenste toediening van noodmedicatie.

Volgens mij kiest de client dus vaak niet zozeer bewust voor de medicatie zelf, alswel voor de privileges, extra zeggenschap en onderhandelingspositie die dit meebrengt, in vergelijking met eenzame opsluiting in een isoleercel.
Clienten kampen bijvoorbeeld al zeer vaak met eenzaamheid, en hebben vaak behoefte aan begrip en betekenis… Het blijft een rammelend onderzoek.

Wie is de statistische mens?
Sowieso vind ik het toepassen van statistiek in de geestelijke gezondheidszorg een dooddoener. Het gaat om individuele mensen, en welzijn is een zeer persoonlijke waarde. Het idee van standaard-interventies past niet in de zorg. Zorg dient persoonlijk te zijn, en vraaggestuurd. Elk mens is uniek, en elke situatie is anders.

Van zorg behoren mensen zich beter te gaan voelen. Het toepassen van dwang leidt vaak tot ernstige trauma’s, en dwang is uitdrukkelijk onwenselijk verklaard in talloze beleidsdocumenten.

Dwang is dus per definitie onwenselijk.
Zelfs al zou een meerderheid liever noodmedicatie hebben, dwang dient te worden voorkomen.

Juist in crisissituaties is er een noodzaak voor contact. In gevaarlijke situaties is professionele de-escalatie (op basis van contact) eigenlijk de enige Echte remedie. Dwang is vaak alleen maar olie op het vuur, en heeft dus uiteindelijk ook niets met welzijn of veiligheid te maken.
In filosofische zin zou dit onderzoek dus zelfs als ‘staatsgevaarlijk’ kunnen worden beschouwd, omdat het onze collectieve veiligheid ondermijnt, door afstandelijkheid en strijd te promoten, en op verkeerde waarden voort te borduren. (deze visie is namelijk in strijd met internationale mensenrechtenverdragen, zoals het UN CRPD. – Echter, aan de inleiding van het proefschrift is te zien dat de intentie van Irina vast goed is geweest, en ik vermoed dat de Universiteit een verouderde visie aanhangt mbt de afstudeeronderwerpen).

Ik ben wel blij dat in ieder geval in de conclusie wel aangehaald wordt dat er in de praktijk altijd goed geluisterd moet worden naar de persoon in kwestie.

Het is in de praktijk namelijk ALTIJD nodig om naar de persoon in kwestie te luisteren, om de mogelijkheden voor humane de-escalatie, of desnoods de minst ingrijpende noodmaatregel te vinden. Het bestaan van een eventuele collectieve voorkeur verandert daar niets aan!! Dus zelfs al zou 99% van de mensen medicatie minder ingrijpend vinden, wat dan nog? Men dient sowieso te luisteren naar elk mens als individu. Dit onderzoek heeft dus weinig nut voor de praktijk van goede zorg, en is zelfs stigmatiserend.

Het doen van dit soort statistische onderzoeken naar een hypothetische voorkeur mbt iets dat we allemaal niet willen (nl. dwang), vind ik dus vrij zinloos. En het is ronduit ernstig dat de samenleving op het verkeerde been wordt gezet door dit soort verkeerde voorlichting.

Tenslotte is het opvolgen van de wensen van de hoofdpersoon in kwestie niet alleen een principe van “goede zorg” maar ook een fundamenteel recht. Elke client heeft namelijk het recht op keuzevrijheid en zelfbeschikking.

Je kan mensen niet in een hokje stoppen, of in een keurslijf. Elke persoon is uniek, en heeft per geboorte recht om te bestaan. De wereld is van iedereen. En elke persoon heeft het recht op een waardige respectvolle behandeling. Laat DAT het onderwerp van toekomstige studies maar zijn!!

Dwang hoort niet in de zorg. Straf is straf, zorg is zorg.

Alternatief wetsvoorstel: GGZ Geen dwang maar zorg!

Ik ben de afgelopen weken heel erg druk bezig geweest met het schrijven van een Alternatief wetsvoorstel inzake Regels voor het verlenen van zorg in – en ter preventie van crisissituaties op het vlak van de geestelijke volksgezondheid.

Klik hier voor het Alternatieve wetsvoorstel (PDF):
Alternatief voorstel_Regels voor het verlenen van zorg in crisissituaties

Ik ben namelijk sinds 2008 gevraagd om mee te denken over het nieuwe wetsvoorstel Verplichte GGZ (WVGGZ), dat gemaakt wordt door het Ministerie van VWS en VJ.

Het voorstel WVGGZ van het ministerie is weer een beheersmatige onderdrukkingswet, net als de huidige wet BOPZ, gaat alleen maar over dwangmaatregelen, niet over zorg.

Ik heb al veel kritiek en verbeterpunten aangegeven in diverse manifesten, zie www.mindrights.nl bij Documenten (www.mindrights.nl/docu_en_info_htm ). Maar daar wordt maar bar weinig mee gedaan bij het ministerie.

Ik heb zelfs al een compleet ander model uitgewerkt: het Eindhovens Model : wat inhoudt: het inzetten van Eigen Kracht-conferenties in crisissituaties, waarbij burgers hun eigen plan kunnen maken om dwang te voorkomen. Op verschillende plaatsen in het land, waaronder in Eindhoven en Groningen, is de link tussen Eigen Kracht en GGZ tot stand gebracht, en kunnen mensen een Eigen Kracht-conferentie aanvragen om zo bijvoorbeeld een gedwongen opname te voorkomen. (zie ook www.eigen-kracht.nl )

 

In April 2012 werd ik opnieuw gevraagd om feedback te geven op de Nota van Wijziging van wetsvoorstel Verplichte GGZ, en dit heeft geleid tot het schrijven van een alternatief voorstel.

Het alternatieve voorstel van Actiegroep Tekeer tegen de isoleer! / Stichting Mind Rights geeft een uiteenzetting van een alternatieve regels op het gebied van omgaan met crisissituaties, met een nieuwe visie en beschrijft een nieuwe stijl van zorg in crisissituaties, waarbij burgerrechten en herstelgerichte zorg centraal staan. Het is gebaseerd op het nieuwste VN-verdrag; Het Verdrag inzake de Rechten van Personen met Beperkingen (UN CRPD) en toegespitst op het verlenen van zorg in crisissituaties op het vlak van geestelijke volksgezondheid, waarbij het gaat over High Care, en het versterken van autonomie en participatie.

Het doel van dit alternatieve voorstel is om lezers en vooral beleidsmakers te inspireren om de mensenrechten te waarborgen, de cultuuromslag “van beheersen naar zorg” ook op beleidsniveau te effectueren, en het participatie- en welzijnsdenken van de 21e eeuw te omarmen.

Het was gezien de beschikbare tijd nu helaas nog niet mogelijk om alle aspecten tot in detail uit te werken, maar de beschreven informatie zal voldoende zal zijn om een nieuw beeld te laten rijzen over de mogelijkheden van regels voor zorg in crisissituaties.

Ik wens iedereen veel leesplezier!!

VN expert Mendez wil een einde aan eenzame opsluiting

Bericht van MDAC, ook te vinden op: http://www.mdac.info/en/07/03/2012/UN_torture_expert_End_solitary_confinement_for_people_with_mental_disabilities_everywhere

UN torture expert: End solitary confinement for people with mental disabilities everywhere?

7 March 2012, Geneva and Budapest. The Mental Disability Advocacy Center welcomes the statement by Professor Juan Mendez, UN Special Rapporteur on Torture, that there should be a worldwide ban of solitary confinement of people with psycho-social or intellectual disabilities in all places of detention, including psychiatric and social care institutions.

In August 2011 Mr. Mendez presented a report to the UN General Assembly which called for a ban on prolonged solitary confinement in prisons and stated that these practices should never be applied to children, LGBT persons, and persons with mental disabilities. Yesterday, during a panel discussion on ‘Solitary Confinement and its Human Rights Implications’, Mr. Mendez expanded this and stated that a similar ban should exist for people with psycho-social or intellectual disabilities irrespective of the place of detention. He also confirmed that he will use the UN Convention on the Rights of People with Disabilities as the standard in this area.

MDAC warmly welcomes this statement as an important step towards preventing torture and ill-treatment. MDAC hopes that other international and national human rights bodies will echo this, that healthcare and social care professionals will stand behind it, and that governments will implement it.

MDAC’s Detention Monitoring project manager was also a panelist, and presented on the widespread use of seclusion as well as chemical and physical restraint of persons with psycho-social disabilities as well as people with intellectual disabilities in mental health and social care settings, often carried out in people’s “best interests” and condoned by national laws. MDAC highlighted the need for an absolute ban on these practices as they violate international human rights standards. MDAC highlighted the death in January 2012 of a 51-year old woman, who hanged herself in a cage bed in the Czech Republic, and set out the findings of our 2003 report on cage beds.
MDAC will upload its presentation to the panel soon.

Yesterday’s panel took place during the 19th Session of the UN Human Rights Council in Geneva , and was organised by the American Civil Liberties Union (ACLU) and Penal Reform International (PRI). MDAC’s work on detention monitoring is kindly funded by Zennstrxf6m Philanthropies. For more information, please contact mdac@mdac.info.

bron: http://www.mdac.info/en/07/03/2012/UN_torture_expert_End_solitary_confinement_for_people_with_mental_disabilities_everywhere