Benefietfeest tegen dwang in de GGZ – Cafe Weerlicht – Nijmegen

Morgen, woensdag 28 mei 2014
Benefietfeest  tegen dwang in de GGZ
Cafe Weerlicht, Smetiusstraat 9 Nijmegen
Organisatie: Robin Timmers  www.partyforpeace.nl

(de opbrengst van de avond gaat naar stichting Mind Rights)

flyer party for peace

 

Wil je iets doen tegen isoleercellen en dwang in de GGZ?
Draag je de acties van Actiegroep Tekeer tegen de isoleer!/ Stichting Mind Rights een warm hart toe?  

Kom dan morgen, op woensdagavond 28 mei 2014 naar het benefietfeest voor stichting Mind Rights in Cafe Weerlicht in Nijmegen! De opbrengsten van de avond zullen gebruikt worden voor acties tegen dwang in de GGZ. Dus wil je onze acties versterken, en hou je van een gezellig avondje live-muziek: Kom dan 28 mei, van 20.00 tot 4.00 naar Cafe Weerlicht, Smetiusstraat 9 in Nijmegen.

Lukt het je niet om te komen, maar wil je ons wel steunen?
Donaties zijn altijd welkom!
rekeningnummer Stichting Mind Rights, Eindhoven: 2762216 
IBAN :  NL31 INGB 0002 7622 16    (BIC: INGBNL2A)

 

PERSBERICHT PARTY FOR PEACE:

Op woensdag 28 mei 2014 zal er van 20:00-4:00 een benefietfeest onder de naam Party For Peace tegen dwang in de psychiatrie worden gehouden in Café Weerlicht aan de Smetiusstraat 9 in Nijmegen. De entree is gratis en donaties gaan naar Stichting Mindrights/Actiegroep Tekeer Tegen de Isoleer. De gebruikelijke woensdagjamsessie van Augusto zal worden versterkt door Nijmegen Rock City All Stars. Leden van bands als Automatic Sam, Shaking Godspeed, Bandito en Sister Johnson zullen hun steen/rock bijdragen. De avond begint rustig met een optreden van singer-songwriters Lara & Rani.

Party For Peace terug van weggeweest
Party For Peace was een aantal jaar een begrip in de Nijmeegse uitgaanswereld. Gratis toegankelijke feesten met een divers programma van lokaal talent van diverse pluimage: van sfeervolle singer-songwriters tot heftige rockbands, van dichters tot goa-trance en buikdanseressen. Ooit begonnen in 2007 als een poëzie benefietfestival voor een middelbare school in Sudan ontwikkelde de benefieten zich tot zinnenprikkelende feesten op locaties zoals Funkenstein, Odessa en Villa Lila en zelfs grote reggaefestivals, zoals het laatste reggaebenefiet Jahwalla in september 2012 in Waalhalla. Organisator Robin Timmers besloot dat het weer tijd was om Party For Peace nieuw leven in te blazen met een benefiet voor mensenrechten in de psychiatrie. Niet ontoevallig zal het plaats vinden op 28 mei, zijn verjaardag en vormt het goede doel iets wat hem zeer aan het hart ligt.
www.partyforpeace.nl

VN verbiedt dwang in de zorg
De VN heeft vorig jaar besloten dat alle vormen van dwang in de zorg, zoals isoleercel, vastbinden, dwangopname en dwangmedicatie, in strijd is met de mensenrechten en daarom verboden dient te worden. Dit besluit is gebaseerd op een combinatie van het Verdrag voor mensenrechten voor mensen met een “beperking” en het Verdrag tegen marteling. Dwang wordt dus gezien als een vorm van marteling en voor veel mensen die dwang hebben meemaken ervaren dit ook als traumatisch. Alhoewel er in Nederland er de laatste jaren Toch gebeurt dit in Nederland nog op grote schaal in Nederland en is dit historische besluit van de VN niet bekend bij zowel de mensen die dwang ondergaan als de mensen die dwang uitvoeren. Ervaringsdeskundige Jolijn Santegoeds voert met haar Stichting Mindrights en Actiegroep Tekeer Tegen de Isoleer al jaren actie tegen dwang in de GGZ. Nadat ze jaren geleden extreme vormen van dwang heeft ervaren praat ze tegenwoordig met de VN, de Nederlandse regering en GGZ Nederland over de afschaf van dwang in de GGZ. Ook de organisator van het benefietfeest, Robin Timmers, heeft ervaring met dwangopnames, isoleercellen en dwangmedicatie. Na zijn psychische herstel heeft hij als ervaringsdeskundige en psycholoog (B.Sc.) meegewerkt aan projecten om menswaardigere manieren te vinden om mensen in psychische nood op een veilige manier te helpen.
www.mindrights.nl & www.tekeertegendeisoleer.wordpress.com

Party For Peace allicht in Weerlicht
Het is gepast dat de Party For Peace in Muziekcafé Weerlicht plaats vindt. Het eerste benefiet vond ooit plaats in de voorganger van Weerlicht, namelijk Allicht toen nog in de Hertogstraat. Net als in Allicht, is er elke week veel gejamd in Weerlicht. Elke woensdagavond is er een jamsessie met Augusto, elke donderdag een latinrockjam met Carlos en elke zondag is er en jam met wisselende sessieleiders. Naast de sessies zijn er regelmatig concerten en dansfeesten in Weerlicht. Mede-eigenaar Kees is geluidstechnicus en maakt vaak fraaie live-registraties van de concerten. Menig live-CD van Nijmeegse bands zijn op die manier in de kroeg opgenomen.
www.cafeweerlicht.nl

Nijmegen Rock City All Star Jam!
Liefhebbers van stevige rockmuziek zal het niet ontgaan zijn, maar Nijmegen heeft zich ontwikkeld tot een soort Seatle van de huidige Nederlandse rockscene. Bands als De Staat, Go Back To The Zoo, Automatic Sam, Shaking Godspeed en Black Bottle Riot gooien in zowel Nederland als in het buitenland. Hun albums krijgen lovende recensies en hun concerten blaast menig doorgewinterde rocker omver. Om de gezonde rockscene in Nijmegen te verenigen en zowel jonge als oude bands te promoten is een aantal jaar geleden het platform Stichting Nijmegen Rock City opgezet. Nijmegen Rock City organiseert onder andere festivals, stelt verzamel CD’s samen en zorgt elk jaar weer voor een fijne bowl-avond in de spirit van de Dude uit The Big Lebowski. De ontwikkeling van deze gezonde rockscene in Nijmegen heeft veel te danken aan de lange traditie van jamsessies. Menig rockmuzikant is begonnen is begonnen bij een jamsessie en ook bij live optredens wordt er vaak flink stevig groovend psychedelisch erop los geïmproviseerd. Het leek Party For Peace dan ook een goed idee om een keer een Nijmegen All Star Jam Sessie te organiseren. Het geeft de gelegenheid aan onze lokale helden om weer eens met hun maten van eerdere bands te spelen en fans om met hun helden te jammen. Het belooft nu al een legendarische avond te worden. Leden van Automatic Sam, Shaking Godspeed en Sister Johnson hebben al aangegeven in te zijn voor stevig potje jamrock!
www.nijmegenrockcity.nl

Augusto de Godfather van de Nijmeegse Jamsessies
Augusto is de Godfather van de Nijmeegse Jamsessies. Als sessieleider organiseert hij al decennia lang jamsessies op allerlei locaties in Nijmegen. Tegenwoordig doet hij z’n ding versterkt elke woensdag in Weerlicht en akoestisch in Ergens. Als begenadigd multi-instrumentalist kan hij goed uit de voeten met zowel zang, gitaar, basgitaar als drums en ook qua stijl is Augusto veelzijdig: Van stevige en niet zelden psychedelische rock tot reggae via funk en Soul rock naar de goeie oude blues & rock ‘n’ roll. Bij Augusto’s jams is iedereen welkom of je een onbekende nieuweling bent of een beroemde ervaren rot in het vak. Augusto’s motto is Love, Peace en Respect. Hij heeft dan vroeger ook vaak meegewerkt aan Party For Peace. Party For Peace is dan ook dankbaar dat het deze keer kan aansluiten bij Augusto’s wekelijkse jam in Weerlicht. www.augusto.nl

Singer-songwriters Lara en Rani
De avond begint rustig met een optreden van beginnende singer-songwriters Lara en Rani. Deze twee studentes spelen al jaren samen en hebben zich gespecialiseerd in sfeervolle uitvoeringen van hun favoriete liedjes. Denk aan Landslide van Fleedwood Mac. Zangeres-gitariste Lara heeft de zeldzame gave om met haar mooie stem het publiek stil te laten worden en Rani zorgt voor toepasselijke arrangementen op de akoestische gitaar.

flyer party for peace

Tot morgen bij Cafe Weerlicht in Nijmegen!

Lukt het je niet om te komen, maar wil je ons wel steunen?
Donaties zijn altijd welkom!
rekeningnummer Stichting Mind Rights, Eindhoven: 2762216 
IBAN :  NL31 INGB 0002 7622 16    (BIC: INGBNL2A)

Advertenties

Je hoeft niet 100% gezond te zijn om mensenrechten te hebben

Pamflet tegen wetsvoorstel Verplichte GGZ:

Je hoeft niet 100% gezond te zijn om mensenrechten te hebben
Gezondheid is geen voorwaarde voor mensenrechten. Mens ben je immers altijd. Een diagnose of ziektebeeld verandert daar niets aan. Mensenrechten gelden overal, voor iedereen, ook in de zorg.

Wij zijn de generatie die de wereld mag veranderen
Dwang moet verdwijnen uit de zorg.

Bij deze een korte beschouwing van belangrijke mensenrechten voor de GGZ:

Gelijkwaardigheid en zelfbeschikking
Het recht op gelijke behandelingis het belangrijkste beginsel van de mensenrechten. Ieder mens heeft het recht om te bestaan, ongeacht de verschillen die er tussen mensen bestaan. Iedereen heeft het aangeboren recht om het eigen leven vorm te geven volgens de eigen inzichten en voorkeuren. Anders zijn mag. Er is een recht op diversiteit, respect en gelijkwaardigheid.

Voor de wet is iedereen gelijk. Ieder mens heeft recht op erkenning als persoon.
De wettelijke erkenning van een persoonlijkheid omvat 2 componenten:

  1. de toekenning van rechten (vrijheid, integriteit, zeggenschap, respect enz.)
  2. de toekenning van wettelijke handelingsbevoegdheid (zelfbeschikking).

Gelijkheid voor de wet is een onvoorwaardelijk en onvervreemdbaar recht. Er zijn geen omstandigheden die het recht op mens-zijn ontnemen. Er is geen test of minimum-criterium voor bestaansrecht. Mensenrechten zijn niet afhankelijk van de persoonlijke capaciteiten of de bekwaamheid in levensvaardigheden, zoals de mate van communicatieve vaardigheden, intelligentie en begripsvorming, leercapaciteiten, uiterlijke verzorging of persoonlijke opvattingen over het leven.   

De mate van zelfredzaamheid en behoefte aan ondersteuning varieert sowieso per persoon en gedurende het leven. De vorm en intensiteit van ondersteuning varieert eveneens. De diversiteit in zorgbehoefte is geen reden voor discriminatie en uitsluiting van fundamentele mensenrechten. Elk mens telt volwaardig mee.

Het recht op zorg staat niet boven het recht op zelfbeschikking, maar is bedoeld als een aanvulling op het recht op zelfbeschikking. Het recht op zorg is geen rechtvaardiging voor de ontneming van zelfbeschikking en andere fundamentele rechten en vrijheden.

Ondersteuning bij zelfbeschikking is iets anders dan het overnemen van beslissingen. Zelfbeschikking impliceert het recht om vrij te beslissen over gezondheid en zorg, inclusief het recht om zorg te weigeren, inclusief het recht om psychiatrische zorg te weigeren. Dit betekent dat de cliënt ten alle tijden de zeggenschap behoudt, en dat de opvatting van een hulpverlener of naaste geen verplichting is, maar een advies, net als in de medische zorg. Iedereen heeft het recht om over zijn/haar eigen leven te beschikken, inclusief het recht om het anders te doen dan een ander, het recht om eigen keuzes te maken op basis van eigen inzichten, het recht op kansen en het recht om risico’s te nemen, het recht om fouten te maken en ervaringen op te doen, en recht op een eigen leerproces en het doormaken van eigen ontwikkeling.

Het oordelen over andermans “bekwaamheid” en “bestwil” , om vervolgens fundamentele rechten en vrijheden te weigeren op basis van “onbekwaamheid” , “bestwil” en beperking is in strijd met het recht op gelijkwaardigheid. Iedereen heeft het recht om zelf invulling te geven aan de eigen levensweg. Het afnemen van het zelfbeschikkingsrecht is altijd in strijd met de mensenrechten en ontneemt mensen de kans om zich door eigen keuzes en ervaringen te ontwikkelen. Zorg hoort nimmer bij te dragen aan een vermindering van rechten en welzijn. Zorg en ondersteuning dient heilzaam te zijn, en dient de rechten, wil en voorkeuren van de persoon te respecteren.

Het wetsvoorstel Verplichte GGZ  voldoet niet aan het recht op gelijkwaardigheid en zelfbeschikking, omdat het recht op eigen besluitvorming wordt ontnomen, hetgeen een zware schending is van de universele mensenrechten.

  • Een wet die zorg in crisissituaties regelt, dient te gaan over het faciliteren van goede zorg op basis van respect voor de wensen, wil, en voorkeuren van de cliënt zelf. De keuzes en behoeften die door de cliënt zelf worden uitgedrukt zijn leidend voor alle zorgverlening.

 

Vrijheid
Het recht op vrijheid is een tweede beginsel van de mensenrechten. Ieder mens heeft het recht om in vrijheid te leven, behalve als er sprake is van een straf. Vrijheidsbeneming is een straf.

Zorg hoort geen straf te zijn. Opsluiten, vastbinden, dwangmedicatie enz. behoren tot de ergste dingen die mensen elkaar aan kunnen doen. Terwijl echte herstel-ondersteunende zorg juist een van de mooiste dingen is die mensen voor elkaar kunnen betekenen. Dwang en zorg zijn tegenovergesteld aan elkaar en gaan niet samen.

Elk mens heeft recht op integriteit van lichaam en geest, recht op vrije keuze m.b.t. gezondheid en zorg, en vrijwaring van marteling en andere wrede, inhumane of vernederende behandeling of bestraffing.  De staat dient ervoor te zorgen dat kwetsbare burgers beschermd worden, en niet op ruwe wijze behandeld worden.  Wetgeving die misstanden en mensenrechtenschendingen toelaat dient te worden afgeschaft en vervangen door wetgeving die goede zorg faciliteert.

Het toelaten van dwang in de zorg “enkel als laatste redmiddel” blijkt overal ter wereld te leiden tot excessieve dwangtoepassing. Dwang verdrukt en ondermijnt de kwaliteitsontwikkeling in de zorg.

 

  • Dwangtoepassing is geen therapeutische interventie. Dwang is traumatiserend en dus beschadigend. Dwang ondermijnt welzijn, en verstoort het vertrouwen dat nodig is voor herstel en de zorgrelatie. Welzijn en geestelijke gezondheid ontstaan niet op commando, zeker niet met harde hand.
  • Dwang in de zorg wordt gebruikt als ordemaatregel, maar dwang draagt niet bij aan de veiligheid. Dwang is traumatiserend, en leidt tot meer onmacht en problemen, en vergroot daardoor de kans op escalaties. Dwang leidt dus tot méér onveiligheid. 
  • Gevaarlijk gedrag is geen statisch persoonskenmerk, maar een reactie op een intrinsieke of extrinsieke oorzaak. In de GGZ is gevaarlijk gedrag vaak een uiting van onmacht, en geen moedwillige criminaliteit. Deze mensen verdienen compassie en ondersteuning; Een zorgbehoefte mag geen reden zijn voor straf, opsluiting, vrijheidsbeperking en verwaarlozing. 
  • Gevaarlijk gedrag is bovendien niet voorbehouden aan cliënten, maar komt voor in alle lagen van de bevolking. Bij gevaarlijk gedrag grijpt men áltijd in, ook als er geen stoornis is. Echter de mate van inperking van cliënten is zwaarder dan het ingrijpen bij niet-cliënten.

      • Enkel direct-levensreddende handelingen zoals reanimatie of het afpakken van een mes mogen worden uitgevoerd zonder expliciete toestemming van de persoon. Het bestaan van een eventuele stoornis verandert niets aan de toepassing van dergelijke direct-levensreddende handelingen. Ook bij mensen zonder diagnose worden levensreddende handelingen gepleegd. Een aparte wet voor cliënten is niet nodig. 
      •  
      • De huidige aparte wetgeving voor cliënten (BOPZ, WVGGZ, WZD) maakt vooral een onderscheid in wat er vervolgens ná dergelijke levensreddende handelingen gebeurt, zoals “preventieve vrijheidsbeneming op basis van vermoedens, om mogelijk gevaar in de toekomst te voorkomen”. Preventief ingrijpen op basis van vermoedens is in strijd is met het recht op vrijheid en zelfbeschikking. Het bestaan van een diagnose of stoornis mag geen rechtvaardiging zijn voor beperking van fundamentele rechten en vrijheden. Iedereen heeft recht op vrijheid en veiligheid van de persoon. Niemand zal worden onderworpen aan vrijheidsbeneming zonder juiste wettelijke grondslag (ofwel: willekeurige vrijheidsbeneming).
      • Vrijheidsbeperking zonder legitieme grondslag is een mensenrechtenschending. Een diagnose of ziektebeeld vormt geen legitieme reden voor beperking van de rechten en vrijheden van burgers (net zoals geslacht of afkomst geen rol mag spelen). Ook de aanvulling met andere factoren en motivaties zoals vermeende gevaarlijkheid en vermeend risico op schade veroorzaakt door een stoornis is gebaseerd op vooroordelen. Elk mens is onschuldig tot het tegendeel bewezen is, en heeft recht op een leven in vrijheid. Vrijheidsbeneming in de zorg is een straf voor een zorgbehoefte.

 

  • Hartverwarmende zorg is mogelijk. Het omgaan met crisissituaties is niet zwart-wit, en het moet niet gaan over de uitersten: “dwang toepassen” of “niks doen (verwaarlozing)”. Er ligt een nog-grotendeels-onontdekte wereld tussen deze uitersten. Er zijn zoveel kleuren.
    • Het ‘Eindhovens Model’ met Eigen Kracht-conferenties om dwang te vermijden[http://www.eigen-kracht.nl/nl/artikel/verplichte-zorg-binnen-ggz-te-voorkomen] is een van de vele kleurrijke initiatieven. Daarbij overlegt de cliënt in zijn/haar eigen kring om via een Eigen Kracht-conferentie zélf een plan te maken dat de zorgen wegneemt. De focus ligt op het vinden van wenselijke mogelijkheden (geen dwang). Deze benadering laat cliënten in hun waarde en respecteert de burgerrechten.

 

  • Herstel is niet gekoppeld aan de verblijfsplaats van de persoon. Herstel en ondersteuning kan in principe op elke locatie plaatsvinden. Integratie is zelfs een bewezen stimulans voor herstel. Vrijheidsbeperking is geen noodzakelijke voorwaarde voor zorgverlening.

 

De mensenrechten bevestigen dat dwang in de zorg volledig dient te worden afgeschaft. Als een zorg-interventie niet welkom is, dan is het geen zorg, maar mishandeling en een inbreuk op de privacy en mensenrechten van de persoon.

Het wetsvoorstel Verplichte GGZ voldoet niet aan het recht op vrijheid, omdat het wetsvoorstel vrijheidsbeneming mogelijk maakt zonder juiste legitieme grondslag, namelijk op basis van vermoedens en vooroordelen, hetgeen een grove schending van de mensenrechten is.

  • We dienen alles in het werk stellen om eenieder te behoeden voor willekeurige vrijheidsbeneming. Een wet die zorg in crisissituaties regelt, dient te gaan over het faciliteren van goede zorg in vrijheid..
  • Echte goede GGZ-zorg bestaat wél. Wat goede zorg precies inhoudt, is zeer persoonlijk. Zelfbeschikking, vrijheid, kansen, geluk en welzijn liggen dicht bij elkaar. Het is een grote uitdaging om het huidige weerbarstige systeem om te vormen naar een echt sociaal model. Wij zijn de generatie die de wereld mag veranderen. Dwang moet verdwijnen uit de zorg. Neem de uitdaging aan!

 

Inclusie
Het recht op deelname en inclusie in de samenleving is de derde belangrijke pijler voor de mensenrechten. Deelname en inclusie in de samenleving is nauw verbonden met de uitoefening van vrijheid en zelfbeschikking. Mensen dienen elkaar te respecteren in alle diversiteit. Verschillen dienen niet gevreesd of onderdrukt te worden, maar gekoesterd als een waardevolle verwerving van de mensheid. Een cultuur van vrede en dialoog dient actief te worden gepromoot. De staat behoort ideeen over zogenaamde superioriteit van bepaalde burgers af te keuren en discriminatie tegen te gaan, en zeker niet te faciliteren. Iedereen is gelijkwaardig. Gezondheid is geen voorwaarde voor mensenrechten. Ook mensen met een beperking, diagnose, stoornis of imperfectie hebben recht op alle mensenrechten, inclusief het recht om te leven in de samenleving.

Álle mensen horen in de samenleving, en de samenleving behoort een gelijkwaardige plaats te bieden aan álle burgers. Als de samenleving niet “geschikt” c.q. toegankelijk is, en bepaalde burgers uitsluit van deelname en inclusie in de samenleving, dan is dat segregatie, hetgeen een schending is van de fundamentele rechten van de mens. Segregatie is een kenmerk van een tekort aan toegankelijkheid en inclusie in de samenleving.

Gedwongen opname is een duidelijke vorm van segregatie, waarbij een tekort aan ondersteuning resulteert in uitsluiting.

Zolang er geen goede zorg en ondersteuning in de samenleving is gerealiseerd, zullen er situaties bestaan waarbij de draaglast de draagkracht overschrijdt en er een roep om nood-interventies ontstaat (zoals segregatie en dwangbehandeling). Door goede ondersteuning te faciliteren kunnen crisissituaties worden voorkomen, waardoor dwang overbodig wordt. Toegang tot ondersteuning is cruciaal voor inclusie.

Elk mens heeft op een bepaalde momenten in zijn/haar levensloop hulp of ondersteuning nodig. Niemand kan altijd alles alleen van baby tot bejaarde. Een variabele zorgbehoefte is inherent aan het menselijke bestaan. Daarnaast is een zorgbehoefte geen indicatie voor de andere kwaliteiten die iemand kan bezitten. De aard en omvang van een zorgbehoefte mag niet leiden tot een vermindering van kansen, status, vrijheden of rechten. Discriminatie op basis van zorgbehoefte is een schending van de mensenrechten.

Het recht op zorg en ondersteuning is niet voorbehouden aan mensen met een diagnose of langdurige beperking, maar geldt voor álle burgers (“universeel ontwerp”). Elke burger heeft het recht om de hoogst haalbare standaard van fysieke en geestelijke gezondheid te genieten. Dit impliceert eveneens een recht op de hoogst haalbare standaard van zorg en ondersteuning. Goede zorg omvat onder meer welzijnsbevordering en herstel-ondersteuning. Goede zorg respecteert de mensenrechten.

Het recht op deelname en inclusie in de samenleving is een fundamenteel recht van elk mens. Het scheppen van gelijke kansen, passende ondersteuning en het waarborgen van gelijke behandeling van alle burgers (non-discriminatie) is noodzakelijk om alle mensen volledig en gelijkwaardig te accommoderen in de samenleving, zodat iedereen mee kan doen.

Het recht op zorg ligt in het verlengde van het recht op gelijkwaardige deelname en inclusie in de samenleving.

Het wetsvoorstel Verplichte GGZ voldoet niet aan het recht op deelname en inclusie in de samenleving, omdat het wetsvoorstel segregatie en marginalisatie van cliënten mogelijk maakt.

  • Het is nodig om het wetsvoorstel in zijn geheel te herschrijven om te voldoen aan de mensenrechtenstandaarden. Een wet die zorg in crisissituaties regelt, dient te gaan over het faciliteren van goede zorg ín de samenleving.

Wij zijn de generatie die uitgedaagd wordt om een nieuw zorgsysteem te bedenken en te realiseren. Laten we die uitdaging aannemen!

 inclusion_exclusion_segregation

Zie ook: VN-verdrag voor de Rechten van Personen met Beperkingen (artikel 12, 14, 15 en 19)

Meer informatie: Actiegroep Tekeer tegen de isoleer! / Stichting Mind Rights www.mindrights.nl

[1] http://www.eigen-kracht.nl/nl/artikel/verplichte-zorg-binnen-ggz-te-voorkomen

 

 

Aanvullende (juridische) informatie:

 

Wetsvoorstel Zorg en Dwang en Wetsvoorstel Verplichte GGZ zijn beiden in strijd met de mensenrechtenverdragen, omdat dwang in de zorg en ambulante dwangtoepassing in strijd zijn met onder andere:

  • het recht op zelfbeschikking en gelijkheid voor de wet (legal capacity),
  • het recht op vrijheid en veiligheid van de persoon,
  • het recht op integriteit van lichaam en geest,
  • het recht op vrijwaring van marteling en andere wrede, inhumane of vernederende behandeling of bestraffing,
  • het recht op deelname aan de samenleving
  • het recht op vrije geinformeerde keuze mbt gezondheidszorg.

 

Zie ook het recente: General Comment No1 on article 12 of the CRPD  , zie: http://tbinternet.ohchr.org/_layouts/treatybodyexternal/Download.aspx?symbolno=CRPD/C/GC/1&Lang=en

 

 

Hieronder een overzicht van voorgaande publicaties en jurisprudentie mbt de paradigmaverandering mbt dwang in de zorg.

 

  1. De universele mensenrechtenstandaarden mbt dwang in de GGZ zijn sinds 2008 in ontwikkeling, mede naar aanleiding van het VN-Verdrag voor de Rechten van Personen met Beperkingen. http://www.ohchr.org/en/hrbodies/crpd/pages/crpdindex.aspx

 

zie ook: https://tekeertegendeisoleer.wordpress.com/2014/03/23/vn-verdrag-erkent-de-rechten-van-personen-met-beperkingen/.

(Zie ook de Concluding Observations van het CRPD Committee, bijvoorbeeld on Australia en Austria (Oostenrijk), http://tbinternet.ohchr.org/_layouts/treatybodyexternal/TBSearch.aspx?Lang=en&TreatyID=4&DocTypeID=5)

  1. Deze ontwikkeling werd ook door de voorgaande Special Rapporteur tegen Marteling, Manfred Nowak opgepakt in 2008 (A/63/175 p.44) en 2009 (A/HRC/10/48 p.48,49).
  2. Sinds 2013 (Mendez A/HRC/22/53 , http://www.ohchr.org/Documents/HRBodies/HRCouncil/RegularSession/Session22/A.HRC.22.53_English.pdf ) geldt dat er een absoluut verbod dient te komen op alle vormen van dwang in de zorg. Deze paradigma-verschuiving (cultuurverandering) wordt o.a. geillustreerd door de vragen die gesteld worden aan de Nederlandse Staat. “Hoever is Nederland met het afschaffen van dwang? “ (zie punt 4)

 

  1. Mijn eigen zaak staat in 2014 in het jaarrapport van de Speciale VN Rapporteur tegen Marteling en de Speciale VN-Rapporteur voor het Recht van Iedereen op Gezondheid aan de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. (pagina 84, A/HRC/25/60 add2 ) Op maandag 10 maart 2014, in Geneve kreeg ik deze correspondentie voor het eerst te zien, en ik was erg blij met deze erkenning van de VN-Rapporteurs.

 

  1. Ook het VN-Comite tegen Marteling (CAT-Committee) maakt zich anno 2013/2014 zorgen om de mensenrechten in de Nederlandse GGZ, zie ook https://tekeertegendeisoleer.wordpress.com/2013/06/10/vn-levert-kritiek-op-dwang-in-de-geestelijke-gezondheidszorg/

 

 

Bijgevoegd 2 artikelen:

Ik hoop dat u deze informatie ter harte wilt nemen.

Wetsvoorstel Zorg en Dwang en Wetsvoorstel Verplichte GGZ zijn beiden in strijd met de internationale mensenrechtenstandaarden, en deze wetsvoorstellen zijn aan vervanging toe.

Dwangreductie en zorgvernieuwing in de GGZ

Naast alle strijd op juridisch en politiek vlak zijn er gelukkig ook nog steeds goede ontwikkelingen uit het GGZ-veld te melden.

Vorige week stond er een artikel in magazine GGZ Totaal: “Statement tegen een dichte deur” (door Bart Vuijk).

Zie hier het artikel (PDF): http://www.ggztotaal.nl/ggztotaal/4-Statement_tegen_een_dichte_deur.html?utm_source=GGZTotaal&utm_campaign=125cb3f938-Magazine_GGZ_februari2_22_2014&utm_medium=email&utm_term=0_2eb968d0a2-125cb3f938-125398545

In dit artikel wordt uitgelegd hoe het ervoor staat met de reductie van dwang en separeercellen in Nederland. Sommige instellingen zijn na het stoppen van de landelijke dwangreductie-projecten en bijbehorende subsidies en prioritering weer terug bij af, terwijl andere instellingen juist vernieuwend bezig blijven, zoals bijvoorbeeld in Tilburg met de ontwikkeling van het HIC-model.
Ik word ook genoemd in het artikel, en het project met Eigen Kracht-conferenties ook. En ik was erg blij om te zien dat er ook aandacht is voor de brief van de Speciale VN-Rapporteurs onder het kopje: Foltering. Het is een constructief artikel dat inspireert en aanspoort tot verdere ontwikkeling in de GGZ.

HIC-model: High / Intensive Care in de GGZ
In Tilburg en Breda ontwikkelt men het zogeheten HIC-model, zie http://hic-psy.nl/ . Dat doet men samen met 19 andere GGZ-instellingen en organisaties zoals GGZ Nederland en TNO, en met behulp van crowdfunding. (werd uitgelegd in de workshop over HIC op het nationale Voorjaarscongres van de NVVP op 9 april 2014)

Het HIC-model richt zich op vroegsignalering en intensieve zorg samen met verregaande ambulantisering van de GGZ. Een van de einddoelen is het afschaffen van medium-care afdelingen waar mensen weken, maanden of zelfs jaren konden verblijven. Een verblijf op de HIC-afdeling van maximaal 20 bedden kan maximaal 3 weken duren en is bedoeld om de piek van een crisis mee op te vangen. De rest van de behandeling dient in de eigen omgeving van de client plaats te vinden.

Bij de ontwikkeling van het HIC-concept heeft men geprobeerd om zoveel mogelijk “best practices” samen te brengen. Een greep uit de leidende aspecten voor het HIC-model: bezieling en oprecht contact willen/kunnen maken, werken vanuit herstelgedachte en herstelondersteuning, intensieve ambulante zorg zoals FACT, het bedenken van een “open psychiatrie zonder afdelingen”, aanbieden van tijdelijke time-out plaatsen (nav het succes van respijthuizen), doorbehandeling tijdens crisis-situaties (geen separatie of andere dwang), zo humaan en plezierig mogelijk, aandacht voor samenwerking in alle vormen (met naasten, ambulante sector, ervaringsdeskundigen en andere ketenpartners), optimale zorgafstemming, aandacht voor dagbesteding, een gezonde omgeving en een steunende organisatie die deze ontwikkelingen mogelijk maakt.

Het HIC-model is dus niet simpelweg een nieuwe crisis-afdeling, maar het HIC-model omvat een serie van veranderingen, die samen een model vormen voor ambulantisering van gesloten crisis-afdelingen. HIC staat voor een nieuw soort zorg-keten, waarbij de ambulante sector altijd leidend is.
De benodigde veranderingen, subdoelen en andere aspecten die van belang zijn om HIC te kunnen leveren, staan beschreven in de HIC-monitor: een checklist die certificering van het HIC-model mogelijk maakt.

Het HIC-model maakt vernieuwing van de logge klinische GGZ mogelijk doordat het systeemdenken wordt veranderd. Het HIC-model geeft een nieuwe impuls en legt een basis voor doorontwikkeling van de kwaliteit van (kortdurende) GGZ. De ontwikkelaars van het HIC-model zijn zich nu aan het verdiepen in eenzelfde soort intensivering en ambulantisering van de langdurige zorg.

Extra Beveiligde Kamers
Ik ben op zich enthousiast over het HIC-model en het idee van ambulantisering en intensivering van humane plezierige zorg. Helaas is er nog wel een pijnpunt, want ook binnen het HIC-model is er namelijk nog steeds een “opsluithok”. Het mag alleen geen separeercel meer genoemd worden, maar heet nu “Extra Beveiligde Kamer (EBK)” (op verzoek van de inspectie IGZ).
De Extra-Beveiligde-Kamer is als het ware een wat grotere separeer, met wat meer luxe, zoals extra stevig meubilair, een vreemd soort veilige wc-pot en eventueel zelfs een douche (al is hier nog steeds discussie over). Ook hangt er doorgaans een touch-screen en instelbare led-verlichting zijn er extra ramen waardoor “contact en nabijheid” zou kunnen geschieden.

Ook GGzE in Eindhoven heeft sinds 2012 een High Care-unit met “Sensory Support Rooms” (ook een soort Extra Beveiligde Kamer). Maar opsluiting blijft opsluiting, en daarom zie ik die ontwikkeling niet helemaal zitten. Lees hier mijn reactie op de opening van de High Care-unit bij GGzE in oktober 2012:  https://tekeertegendeisoleer.wordpress.com/2012/10/07/high-care-unit-van-ggze-brengt-me-van-mijn-stuk/

Insluiting in de EBK zou moeten voldoen aan het nieuwe toetsingskader voor separaties van de inspectie IGZ (2012) waarin 4 nieuwe minimum-normen mbt het gebruik van separatie zijn geformuleerd. Te weten:
A. Het voorkomen van separatie: is al het mogelijke geprobeerd?
B. Het registreren van separaties: gebeurt dit volgens de minimale Argus-dataset?
C. Geen eenzame opsluiting: voldoet een separatie daar aan?
D. Consultatie: voldoet consultatie aan de norm respectievelijk bij een separatie langer dan 1 week, langer dan 3 weken, langer dan 6 weken, langer dan 3 maanden?

Dit laatste punt (D) houdt in dat er in de uitgangspunten van de IGZ al rekening is gehouden met het voortbestaan van langdurige separaties in de toekomst, zoals een separatie van 3 maanden!! Een client in de Nederlandse GGZ anno 2014 kan dus nog steeds 3 maanden in een soort hok opgesloten worden!! Dat getuigt niet van een verbod op separatie noch van handhaving of sturing vanuit de IGZ.

Gelukkig liggen de ambities bij het HIC-model wat hoger: “Een Intensive Care moet in principe leeg zijn, dan is het goed”. Het streven van HIC is dus uiteindelijk om de hele kliniek overbodig te maken, hoofdzakelijk door uitmuntende ambulante ondersteuning, zo humaan en plezierig mogelijk (hetgeen in lijn is met artikel 19 van het VN-verdrag voor de Rechten van Personen met Beperkingen). Bij werken vanuit het HIC-model is alles erop gericht om crisis en dwang te voorkomen, door vroegsignalering en ambulante zorg op basis van samenwerking en de herstelgedachte. Het HIC-model heeft Echte ambities, en is gerichte op levering van Echte zorg.

Enkele cijfers
Bij GGZ Breburg hebben vele inspanningen ertoe geleid dat het aantal separatie-uren drastisch is afgenomen sinds 2010 (ca 80%). Ook het aantal separeercellen binnen de hele instelling daalde van 28 naar 10. Van de 18 gedemonteerde separeerdeuren maakt men nu een kunstwerk.
Bij GGzE in Eindhoven neemt het aantal separeercellen eveneens af door tal van inspanningen. In 2012 waren er nog ongeveer 44 separeers in Eindhoven. Nu zijn dat er minder dan 20.

Dit zijn goede ontwikkelingen die werkelijk betekenis hebben in de levens van clienten. Wij juichen deze ontwikkelingen toe en willen de betrokken hulpverleners aanmoedigen om zich zo te blijven inspannen voor verdere reductie en afschaffing van dwang. Het is tijd om geschiedenis te schrijven. Onze generatie mag afrekenen met dwang en een beter systeem opzetten. Dat is ook de inhoudelijke strekking van het VN-verdrag voor de Rechten van Personen met Beperkingen voor de GGZ. Een andere psychiatrie is mogelijk!

De ontwikkeling van het HIC-ketenmodel vanuit het GGZ-veld stemt mij hoopvol (in tegenstelling tot de ontwikkeling van het normenkader van de inspectie IGZ). Het HIC-model heeft de ambitie om systematische veranderingen teweeg te brengen in de klinische GGZ. Ik verwacht dat er nu wel een echte cultuuromslag aankomt. Steeds meer hulpverleners vertonen ambities. Helaas blijkt de besturende laag wat traag van begrip, zoals blijkt uit het normenkader van de Inspectie en de wetsvoorstellen Verplichte GGZ en Zorg en Dwang. Maar uiteindelijk is de praktijk het belangrijkste, en het is niet verboden om het beter doen dan de wet en de normen voorschrijven.

Eigen Kracht conferenties
In Eindhoven, Groningen en Noord-Holland-Noord loopt een project waarbij Eigen Kracht-conferenties aangeboden worden om dwang te voorkomen. Zie: http://www.eigen-kracht.nl/nl/artikel/verplichte-zorg-binnen-ggz-te-voorkomen

In tegenstelling tot het reguliere traject onder de BOPZ waarbij onwenselijke dwangmogelijkheden en vrijheidsbeperkingen worden besproken, is een Eigen Kracht-conferentie gericht op het gezamenlijk vinden van wenselijke mogelijkheden om door de crisis heen te komen. Via een Eigen Kracht-conferentie kunnen mensen met hun eigen kring van vrienden en naasten overleggen over wat zij nodig hebben om allemaal weer in beter vaarwater terecht te komen. Een Eigen Kracht-conferentie leidt tot een gezamenlijk plan met een rolverdeling voor alle aanwezigen die duidelijkheid biedt over hoe men samen verder zal gaan.

Inmiddels loopt er een project met Eigen Kracht-conferenties ter voorkoming van BOPZ-maatregelen in 3 regios: Eindhoven, Groningen en Noord Holland-Noord. (En inmiddels is er ook een project gestart met Eigen Kracht-conferenties bij Duurzaam Verblijf in Beilen).

GGzE neemt het project serieus en publiceerde onlangs een column vanuit het bestuur:

Column GD: Eigen Kracht Conferentie biedt uitkomst
Het College Geneesheren-directeur delen gedachtes en ervaringen in een column. Deze keer gaat het over de eigen kracht centrale.

Soms kunnen mensen het even niet alleen. Sommige gebeurtenissen in het dagelijks leven zijn zo overweldigend, ingewikkeld of onoverzichtelijk dat hulp wenselijk is. Hoe regel je die? En hoe houd je zeggenschap en regie over de aanpak? De Eigen Kracht-conferentie biedt uitkomst. Tijdens een Eigen Kracht-conferentie maak je samen met familie en bekenden een plan voor de toekomst (familiegroepsplan).

Dit is de eerste alinea van de informatieve website Eigen Kracht Centrale. Bij een Eigen Kracht-conferentie (EKC) gaat het er om dat je de eigen regie van mensen die de grip op hun leven dreigen te verliezen helpt te versterken. Hun eigen netwerk speelt daarbij een belangrijke rol. Bij een EKC blijkt het netwerk veel meer bereid en tot veel meer in staat dan menig hulpverlener verwacht.

Een EKC kan ons ook helpen om het toepassen van dwang- en drangmaatregelen enorm te verminderen. Daarom wil ik iedereen vragen om de website te bezoeken, de teksten te lezen en de filmpjes te bekijken én er met elkaar over te praten. Wil je er over doorpraten met iemand die hier al ervaring mee heeft? Of heb je vragen? Dan kun je contact opnemen met Esther Pols, werkzaam bij de crisisdienst of met Jolijn Santegoeds, ervaringsdeskundige. Esther kan je ook helpen een Eigen Kracht-conferentie te organiseren.

Laten we het komende jaar vol inzetten op de inzet van een Eigen Kracht-conferentie! Bij elke vraag naar de inzet van dwang- en drangmaatregelen, of het nu gaat om een gedwongen opname of om het toepassen van dwangmedicatie, moeten we ons afvragen of het niet anders kan. En EKC biedt daar een mogelijkheid voor. Eigen regie helpt beter!

Vanuit de herstelgedachte is het behouden van eigen regie óók in moeilijk tijden een basisbehoefte. Het blijkt telkens weer dat dwang- en drangtoepassingen herstel op de lange termijn in de weg staat. Soms kan het niet anders en is actieve ondersteuning, bijvoorbeeld als er sprake is van (levens)gevaar, onvermijdelijk maar niet langer dan absoluut nodig is. Uiteindelijk is het effect op lange termijn contraproductief.

Ik hoop dat we dit jaar grote stappen weten te zetten op het gebied van het terugdringen van dwang en drangmaatregelen en het versterken van de eigen regie.
**

Het is heel positief om te zien dat er een groeiend draagvlak is voor vernieuwende initiatieven in de GGZ.

Eerder deze week (dinsdag 29 april 2014) was er een overleg met de projectgroep in Eindhoven. Er zijn al een aantal Eigen Kracht-conferenties (EKC-s) geweest in de BOPZ-context in Eindhoven, Groningen en Noord Holland-Noord. Daarbij werd bij een aanvraag voor een Rechterlijke Machtiging (RM) of In-Bewaring-Stelling (IBS) gelijktijdig ook een Eigen Kracht-conferentie aan de client aangeboden.

Het onderzoek door VUMC loopt nog. Het is nog te vroeg om resultaten of conclusies te melden. De casussen zijn allemaal zeer verschillend van elkaar en de resultaten van de EKC-s zijn ook verschillend. Het lijkt er wel op dat Eigen Kracht-conferenties door alle partijen als een positieve aanvulling op het bestaande aanbod worden ervaren. Wel blijkt dat het voor alle partijen moeilijk kan zijn om “het aan te durven” en vertrouwen te hebben in deze nieuwe stap, die toch voor velen nog wat onbekend aanvoelt. Het kan extra moeilijk zijn om op spannende momenten “iets nieuws” te proberen, maar soms helpt de spanning van het moment ook als een doorslaggevende factor om de moeilijke zaken bespreekbaar te maken.

Het project met Eigen Kracht-conferenties bij de GGzE begint steeds beter te lopen en er komen steeds meer aanmeldingen binnen voor een Eigen Kracht-conferentie om te proberen een eigen plan te maken en daarmee dwang te voorkomen.

Clienten en naasten die dwangtoepassing willen voorkomen kunnen zich aanmelden bij de Eigen Kracht-Centrale (www.eigen-kracht.nl ).

Meer weten over Eigen Kracht-conferenties om dwang in de GGZ te voorkomen?

– Bekijk hier de website van de Eigen Kracht-Centrale:
http://www.eigen-kracht.nl/nl/artikel/verplichte-zorg-binnen-ggz-te-voorkomen

– YouTube-filmpje over de werking van een Eigen Kracht-conferentie: http://www.youtube.com/watch?v=3Drxf0K1Nvw

– Lees hier een Artikel van Gert Schout:
http://www.wmowonen-nh.nl/uitgelicht/2018eigen-kracht-conferenties-voorkomen-gedwongen-opnames2019

– Bekijk het YouTube kanaal van Eigen Kracht-Centrale, met oa een filmpje over een ervaring met de inzet van EKC-s in de OGGZ: http://www.youtube.com/watch?v=etbkgpFivlg