Reactie op Nova – minstens 20 psychiatrische patienten langdurig opgesloten

Op zaterdag 22 mei 2010 was er een uitzending van Nova op Nederland 2 over het langdurig opsluiten van psychiatrische patienten.

Zie ook de website van Nova: http://www.novatv.nl/page/detail/uitzendingen/7840# 

In de uitzending werd gemeld dat er in de GGZ zeker 20 personen langdurig in een isoleercel verblijven, terwijl minister Klink vorig jaar meldde dat er xe2x80x9cslechtsxe2x80x9d ongeveer 5 personen langdurig werden op gesloten in Nederland. Het ware aantal is waarschijnlijk nog hoger dan 20, omdat niet alles goed gemeld wordt.

Dit is altijd weer pijnlijk en schokkend om te horen. Mensen die langdurig opgesloten worden, dag in dag uit tussen de muren, met een kartonnen po, een lelijk en ruw scheurhemd, met bijpassende ruwe dekens en een plastic kil matras, en TL-licht, en luxaflex. En wat knopjes. Verder een klok, zodat je de hele dag bewust kan kijken hoe je leven aan je voorbij trekt.. weer een seconde in eenzaamheid, weer een seconde zonder compassie… en die seconden worden minuten, en dan kwartieren, uren, etmalen, dagen, weken, maanden, en zelfs jaren. Met alleen een klok en een po.. en je wettelijke recht op 9 contactmomenten per dag.. en als je geluk hebt en ze kunnen het organiseren en inplannen mag je soms luchtenxe2x80xa6

DAT IS GEEN ZORG en heeft niets met welzijn te maken. In de GGZ zitten mensen die daar zitten vanwege psychosociaal problemen, waarbij er een interactie-probleem is ontstaan met de omgeving (bijv. problematisch en maatschappelijk moeilijk aanvaardbaar gedrag). Clienten doen dit niet vanwege criminele bedoelingen, maar vanuit onmacht.

De zorg heeft als taak om clienten te empoweren om op een andere manier om te gaan met de onmacht, maar in een cel vind geen behandeling plaats. Het is een beheersmaatregel die niets met zorg te maken heeft. Langdurige opsluiting in de GGZ is onmacht met onmacht beantwoorden, waardoor uiteindelijk iedereen onmachtig wordt. Opsluiting in de zorg is zinloos en mag geen zorg genoemd worden.

Gelukkig is er in de hele GGZ een cultuuromslag aan de gang, maar er zijn ook nog steeds veel schrijnende praktijken overal in het land, zoals de ruim 20 personen die langdurig in de isoleercel zitten in de GGZ in Nederland (oplopend tot 7 jaar).

Het is erg goed dat Nova dit onderwerp blijft vasthouden en de noodzaak tot veranderen wederom onder de aandacht brengt.

Op sommige plaatsen is het aantal separaties gestegen, maar ook korter geworden. Het gemiddelde is nu enkele uren (dat was vroeger ca 11 dagen), en langdurige opsluiting komt al wel veel minder voor dan vroeger. Clienten krijgen nu sneller een nieuwe kans en mogen sneller uit de separeer. Clienten zitten dus gemiddeld wel minder uren in de separeer.

Echter de cijfers mbt isoleercelgebruik zijn nog steeds niet betrouwbaar. Sinds enkele jaren bestaat er een nieuw registratiesysteem (ARGUS) waarmee instellingen tegenwoordig moeten werken. Maar het registreren van opsluiting in de separeer, afzondering en kamerprogrammaxe2x80x99s is nog steeds niet helder genoeg en wordt niet eenduidig toegepast.

Het gebruik van de separeercel moet altijd gemeld worden (zowel vrijwillig als onvrijwillig), maar soms wordt een separatie onterecht als xe2x80x9cvrijwilligxe2x80x9d aangemerkt, bijvoorbeeld als de clixc3xabnt vrijwillig opgenomen is en geen IBS of RM heeft. Volgens de wet mag er dan geen dwang worden toegepast (alleen op eigen verzoek), maar toch gebeurt het nog steeds dat vrijwillig opgenomen clienten ook dwang krijgen opgelegd. Dit wordt dan weggeschreven als xe2x80x9cvrijwillige separatiexe2x80x9d terwijl de clixc3xabnt dit helemaal niet wil (dus is het ook niet vrijwillig).

Ook worden er op allerlei plaatsen kamerprogrammaxe2x80x99s gebruikt, die eigenlijk naar eigen inzicht worden toegepast en geregistreerd. De ene instelling hanteert alleen vrijwillige kamerprogrammaxe2x80x99s (bijv. dwang op eigen verzoek of drang), terwijl de andere instelling aan gedwongen kamerprogrammaxe2x80x99s doet, en zelfs gestripte kamerprogrammaxe2x80x99s (in een kale kamer). De huidige cijfers mbt isoleercelgebruik zijn dus geen werkelijke afspiegeling van het totale aantal eenzaam opgesloten personen in de GGZ (in de separeer, afzondering of kamerprogramma).

Het is goed dat Nova aandacht geeft aan dit probleem, want de rechten van clienten zijn vooralsnog gekoppeld aan de registratie. De inspectie heeft namelijk geen tijd voor nader onderzoek, gaat niet in op persoonlijke situaties (enkel bij calamiteiten zoals overlijden) en houdt alleen toezicht op de cijfers. Als de cijfers niet betrouwbaar zijn, ben je als clixc3xabnt dus niet eens in beeld bij de inspectie en is er feitelijk dus ook helemaal geen wettelijk toezicht.

Wij als Actiegroep zijn nooit een voorstander geweest van deze afstandelijke manier van toezicht en zogenaamde xe2x80x9crechtsbeschermingxe2x80x9d op basis van dossiers. Wij willen een veel individueler en persoonlijker toezicht op de legitimiteit en kwaliteit van dwangtoepassingen, want er gebeuren nog veel dingen in de GGZ die echt mensonterend en onrechtvaardig zijn, zonder dat de clixc3xabnt daarbij een mogelijkheid heeft om zichzelf uit die positie te bevrijden, want die wordt op dat moment doorgaans xe2x80x9cwilsonbekwaam, buiten de realiteit en gevaarlijkxe2x80x9d genoemd, waardoor vaak er niet eens meer geluisterd wordt en je lot in handen van derden komt. De clixc3xabnt wordt dan totaal afhankelijk gemaakt van zijn omgeving, zonder onafhankelijk objectief toezicht op de betreffende situatie. Dat is werkelijk onacceptabel.

Bij Nova kwam ook een lijstje van instellingen in beeld die vorig jaar meer gesepareerd hebben. Daarbij stond ook de PAAZ afdeling van het Catharina ziekenhuis in Eindhoven. Het is mij bekend dat PAAZ-afdelingen nauwelijks aanspraak kunnen maken op het budget voor het terugdringen van dwang dat GGZ Nederland beheert (dat wordt gewoon afgewezen). Uiteindelijk is het dan ook niet zo vreemd dat wanneer er geen geld is om verbeterprojecten door te voeren, er ook niet zoveel verbetering optreedt.

Het is dan ook niet helemaal eerlijk om vervolgens een beetje appels met peren te vergelijken en de PAAZ als xe2x80x9cslechte afdelingxe2x80x9d in het nieuws te brengen. Dat is demotiverend voor de PAAZ en dat willen we niet. Ik zou liever zien dat ze geholpen worden om vooruit te komen, voordat men naar ze gaat wijzen als xe2x80x9cslecht voorbeeldxe2x80x9d.

Het was fijn om te merken dat de ondertoon van de uitzending was dat separeren moet stoppen, en dat daarin gexc3xafnvesteerd moet worden.

Om separeren te stoppen is meer deskundigheid, aandacht en begeleiding nodig. Zorg draait om nabijheid en daarvoor is meer personeel nodig (een verdubbeling). Dat kost wat, maar separeren is niet meer normaal
het moet veranderen!

Het is daarbij goed om te beseffen dat slechte ineffectieve zorg en de gevolgen daarvan op de lange termijn duurder zijn dan goede efficiente zorg, dus de investering in de zorgkwaliteit zal zich ook terugverdienen.

Ik vond het wel een goede uitzending, die de zaken opnieuw scherp zet. Er is duidelijk een noodzaak tot verdere verandering in de GGZ.

Zie ook de website van Nova: http://www.novatv.nl/page/detail/uitzendingen/7840# 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s