Verslag van mijn bezoek aan KD 02 Vijverdal

Op donderdagmiddag 18 maart 2010 ging ik naar Vijverdal in Maastricht (GGZ Mondriaan zorggroep). Ik was uitgenodigd door Haiko Kessels, een afstuderende HBO-V verpleegkundige. Hij wilde graag met mij praten over zijn afstudeerproject: een glazen isoleerceldeur. 

Om 13.00 uur hadden we afgesproken. We gingen naar de onderzoekskamer op de gesloten afdeling KD 02, waar we hebben zitten praten over het idee van een glazen deur dat door Haiko onderzocht en uitgewerkt is, en daarna hebben we het ook nog gehad over verschillende andere projecten die op deze afdeling lopen om de separeers anders en minder te gebruiken.

We begonnen met de glazen deur.

Het beeld van een glazen deur roept bij mij gemengde gevoelens op. Ik begrijp dat dit ontstaan is uit het idee om te proberen contact te behouden op een veilige manier, maar als ik zelf in een separeer gezet zou worden, en er gaat een glazen deur dicht, dan zou ik me toch opgesloten voelen, en me afvragen of ze me voor de gek proberen te houden met hun onzichtbare deur, die open lijkt, maar dat niet is.. Dat lijkt me onbegrijpelijk, en dat zou me vast kwaad hebben gemaakt. Het lijkt mij persoonlijk dan ook beter om een wand te nemen, of een stuk dat groter is dan alleen de deur, want alleen de deur van glas, dat vind ik een misleidend gevoel geven. Dat was dan ook het eerste wat ik zei.

Op zich spreekt het idee me wel aan om de separeer opener te maken, zodat men kan communiceren, er iemand aanwezig kan zijn, en de clixc3xabnt niet zomaar verdwijnt in een hok, maar er xe2x80x9cietsxe2x80x9d mogelijk is.

Ik kan me voorstellen dat het wel werkt als er iemand achter het raam staat die je kan vertrouwen, bijvoorbeeld een naaste, iemand die je begrijpt. Maar het kan ook averechts werken, als er bijv. een conflictsituatie is met de hulpverleners en zij niet voldoende afstand nemen (olie op het vuur). Het gaat dus toch vooral om wie en wat en waarom, kortom bejegening.

Ik denk ook dat als er meer toezicht en nabijheid mogelijk is, dat men ook gemakkelijker kan kiezen om attributen in de separeer toe te laten, om iemand te ondersteunen bij het rustig worden. Maar het kan ook dat iemand zich erg bekeken voelt, en gekooid als een aap, ter bezichtiging aangeboden. Sommige mensen worden sneller rustig als ze helemaal alleen zijn, en anderen juist als ze niet alleen zijn. Ik denk dus dat het per persoon en per situatie verschillend is hoe het wordt ervaren. Ik kan me voorstellen dat een glazen stuk in de separeer bij sommige clienten wel beter is dan een gesloten separeer.

Maar het blijft een dwangtoepassing, een cel met een glazen deur of wand is nog steeds een cel. Het blijft daarom hoe dan ook een bittere nasmaak houden. Het is niet DE oplossing, maar dit lijkt mij een tussenstap bij het ontwikkelen van meer kennis en expertise op het gebied van omgaan met ernstige situaties (anders dan separeren).

We praatten nog wat, en ik vertelde dat ik wel eens vastgebonden had gelegen in de separeercel met iemand in de voorruimte voor toezicht. Ik vertelde dat ik dat eerst echt heel erg vervelend vond dat er iemand bij was die me kon zien, maar dat het minder erg werd, omdat hij toch best wel aardig probeerde te zijn. Waarschijnlijk ging ik hem een beetje vertrouwen omdat hij zijn macht niet verder misbruikte. Haiko en ik deelden de mening dat vertrouwen opgebouwd wordt door tijd. Het is dus belangrijk dat verpleging en clienten samen tijd doorbrengen. Dat is dan weer een pluspunt voor de glazen xe2x80x9cdeurxe2x80x9d (of zijde).

Nabijheid via een glazen deur/zijde lijkt me sowieso wel beter en eerlijker dan cameraxe2x80x99s, want contact is tweerichtingsverkeer. Cameraxe2x80x99s maken iemand vaak angstig en onzeker, en bovendien, een camera kan geen hulp verlenen.

Na dit inleidende gesprek liepen we naar de separeercellen op de afdeling.

De afdeling was schoon, maar redelijk kaal. Het had een behoorlijk ziekenhuis-gehalte. Maar er heerste wel rust. Enkele clienten zaten lekker in de binnentuin van de eerste mooie voorjaarsdag te genieten. Het leek allemaal heel gemoedelijk.

Tegenover de gang met de separeercellen stond de massagestoel. Daar werd veel gebruik van gemaakt. Ook door hulpverleners.

Er waren 4 separeercellen, maar 1 daarvan gaat verbouwd worden tot comfortroom/ relaxruimte (daar was het ijzeren bed al uit weggehaald) en dan zal de naastgelegen ruimte via een nieuwe tussendeur bij de comfortroom worden betrokken.

Haiko vroeg mijn ideeen over comfortrooms, en ik zei dat ik het doorgaans vaak te xe2x80x9cspace-achtigxe2x80x9d uitgevoerd vond. Alsof het over hele bijzondere en xe2x80x9cziekexe2x80x9d dingen gaat, die een speciale aanpak moeten hebben, en meestal niet gewoon xe2x80x9cgewoon fijnxe2x80x9d… (dan vraag ik me af: Waar word je zelf rustig van? Een gekleurde lamp of wellicht een warm bad, een boswandeling, goeie muziek enz..).

Ik zou zelf een huiselijk uitgangspunt nemen, en ik raadde Haiko aan om bijvoorbeeld ook onder het personeel een enquete te doen naar wat men zelf doet met stress en onrust, om op ideexc3xabn te komen. 

Ik vertelde Haiko ook over de theorie van de xe2x80x9cretreatxe2x80x9d (USA) waarover ik gehoord had in Stockholm, zie ook http://punkertje.waarbenjij.nu/?page=message&id=3184411 .

De theorie van de Retreat gaat over het aanreiken van positieve prikkels om zo te ondersteunen bij het rustiger worden. Een cel is eigenlijk enkel gevuld met negatieve prikkels, en dat maakt het doorgaans juist moeilijker om rustig te worden. Een comfortroom moet juist rust en positiviteit prikkelen. Dat is natuurlijk afhankelijk van degenen waar het voor bedoeld is. (bij een kinderafdeling in de USA had men daarom muurschilderingen IN de separeer). Dit is ook de basisgedachte achter de comfortroom.

Van de 3 overige separeercellen op de afdeling wilde men er 1 gaan gebruiken voor het project met de glazen deur, en kijken of men daar meer kan specialiseren op contact en begeleiding. Ze willen toe naar meer intensieve zorg en daarom wil men meer diversiteit in de separeermogelijkheden, zodat men niet direct het zwaarste middel hoeft in te zetten (volledige separatie).  

De andere twee separeercellen waren gewoon kil, kaal en hard (standaard met alleen een ijzeren bed en een half afgeplakt raam om een beetje naar buiten te kijken). Daarvoor had men verder geen concrete plannen. Toen Haiko vroeg of ik nog suggesties had, gaf ik hem het idee om een separeer w
at vriendelijker te meubileren en er een zogeheten afzonderingsruimte van te maken. Denk aan een tafel met een kleedje, een bankstel, een kast, een plant, een poster, enz. Dat zijn allemaal zaken die niet direct een gevaar hoeven op te leveren, zeker als men uitgaat van 1 op 1 begeleiding (niet achterlaten, maar contact behouden). Ik heb Haiko aangeraden eens contact op de nemen met de GGzE, om daar te kijken naar de afzondering.

Het leek Haiko best een goed idee, want de separeers schenen toch nooit tegelijk vol te zitten. Meer aanbod betekent meer keuze, en dat is wellicht goed.

We hebben nog even nagepraat over het idee van een kast in de separeer (boekjes, krijtjes, voedingswaren enz.). Dat zou clienten afleiding en positieve prikkels kunnen geven, om iemand te ondersteunen bij het welzijn. Het geeft een uitdaging, keuze, zelfstandigheid enz. Ik denk dat dat positief zou zijn, vergeleken bij de kansloze separeercel zoals we hem nu kennen.

Ook wil men een wc gaan inbouwen in de separeercellen. (zover ik weet schijnt dat ook al gebeurd te zijn in het noorden van het land, bij Parnassia Bavo Groep)

Het was fijn om te horen dat het scheurlinnen (de lelijke, oncomfortable scheurjurken en de ruwe, harde dekens) hier niet gebruikt worden en nog steeds in het plastic zaten, omdat ze nooit uitgepakt waren. Dat geeft mij kippenvel.

Ook had men eraan gedacht dat mensen zich vaak ontzettend zorgen maken als hun eigen persoonlijke bezittingen worden afgenomen (zoals gsm, portemonnee enz.), dus men had een raampje gemaakt in het kluisje waar de bezittingen van de clixc3xabnt in worden gestopt, zodat iemand zijn spullen wel kan zien als hij/zij in de separeer zit, en dus weet dat er verder niks mee gebeurd. Wederom kreeg ik kippenvel omdat men zich echt in de clienten verdiept en ze tegemoet komt. Die ogenschijnlijk kleine dingen kunnen soms zoveel verschil maken.   

Daarnaast zal het verpleegkundig kantoor binnenkort ook worden afgebroken en de verpleegkundigen worden geacht hun werk op de groep uit te voeren. Er worden o.a. laptops aangeschaft enz.

De cultuurverandering is hier echt aangeslagen, en het was fijn om te horen hoe gemotiveerd men hier is mbt het intensiveren van de zorg. Dit is dus duidelijk een van de vooruitstrevende afdelingen van Nederland. Het was fijn om dit te ervaren en om serieus mee te mogen denken over verbetermogelijkheden.

Advertenties

One thought on “Verslag van mijn bezoek aan KD 02 Vijverdal

  1. En geen een mother fucker die ons bij oom agent ken gaan verlinken.
    Alle verslaafde gaan dan rippen voor hun drugs en geld.
    Maar ondanks die zware tijden blijft m,n moeder mijn held.
    of je nou blowt of dat je spuit.
    of je nouw steelt het maakt niet uit.
    je leeft maar een keer dus leef je uit.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s